Milieu-impact;
bekijk de gehele keten, van grondstof- tot afvalfase
Een logische vraag die wij regelmatig krijgen:
“Al dat plastic, kan dat niet anders?”.
Frecious heeft liefde voor alles uit de natuur, daarom onderzoeken we al 10 jaar de (nieuwste) milieuvriendelijkste opties. Zo leek ons in eerste instantie glas of biologisch afbreekbaar plastic (PLA) het meest voor de hand liggend: beter voor het milieu en duurzamer. Totdat we ons in de onderzoeken verdiepten…
Zo leerden we dat je naar de gehele keten moet kijken: productie, transport en de huidige afvalstromen. We namen alle opties onder de loep, van glazen flessen tot biologisch afbreekbare plastics (bioplastics). Wat blijkt? Gerecycled PET (rPET) is voor Frecious de meest duurzame optie.
Lees gauw verder hoe dit precies zit…
“Zo leerden we dat je naar de gehele keten moet kijken: productie, transport en de afvalstromen.”
Plastic is toch slecht?
Het is natuurlijk niet te ontkennen dat er wereldwijd een groot plastic-probleem is: de plastic soep die probleem vormt voor dier en mens. Waar de visserij helaas een enorm aandeel in lijkt te hebben.
Zwerfafval vs. plastic hergebruiken
Er is overigens een groot verschil tussen plastic dat in zee belandt (folies, zakjes, tasjes, etc.) en plastic dat hergebruikt wordt. Daarom is het zo belangrijk dat er meer gerecycled wordt. Dat kunnen we doen door afval te scheiden, maar gelukkig gebeurt dit steeds meer via na-scheiding in de afvalcentrales. In bijvoorbeeld Amsterdam hebben ze zo'n centrale - de plastic containers zijn hierom dan ook uit het straatbeeld verdwenen.
Gelukkig komen er steeds meer afvalcentrales met nascheiding. Dan hoef je je flesje alleen maar in de prullenbak te doen.
In Nederland en veel andere EU-landen gaat dit best goed. In andere landen zal het motto "laat een plek altijd netter achter" meer gestimuleerd moeten worden. Ook in Nederland geldt; zien we ergens afval of plastic slingeren, dan pakken we het op en gooien het in de prullenbak. Hoe meer mensen dit doen, hoe minder zwerfafval.
Maar even terug naar waarom wij bewust voor plastic flesjes hebben gekozen...
Het imagoprobleem van plastic
Natuurlijk heerst bij ons ook weerstand tegen plastic. Milieu Centraal zegt het heel treffend:
“Plastic heeft een imagoprobleem, glas niet”.
Wij waren dan ook verbaasd toen we de cijfers uit bovenstaande tabel zagen. We zijn op basis daarvan verder de onderzoeken ingedoken en kwamen tot bijzondere bevindingen!
Kort samengevat:
- Per kilogram materiaal is de milieubelasting van glas weliswaar beter dan die van plastic, maar per toepassing (glas, pot) is plastic minder belastend
- Milieu Centraal rekende uit dat zodra glazen flessen 6 keer zwaarder zijn, de plastic variant minder belastend voor het milieu is
- Wanneer we over zouden stappen op (voor Frecious geschikte) glazen flessen, dan zouden deze 9 keer zwaarder zijn en dus milieubelastender dan plastic
- rPET heeft nog het extra voordeel dat het gemaakt is van gerecycled plastic - Recycling en upcycling is sowieso goed voor de wereld
- Het probleem zit 'm dus vooral in de manier waarop de wereld met plastic omgaat.
Hoe zit het met bioplastic (PLA)?
Wij keken hoopvol uit naar de plantaardige optie ‘PLA’ (bioplastic). Toch bleek helaas dat als wij voor bioplastic zouden gaan, dat we dan meer aan ‘greenwashing’ zouden doen: het lijkt groen, maar is het (nog) niet. Dat ligt met name in de wijze van afvoeren en de mate waarin (en het tempo waarop) het materiaal kan composteren.
We hebben twee soorten Polylactic acid (PLA) onderzocht: gemaakt vanuit maïszetmeel en gemaakt vanuit suikerriet. Suikerriet leek hierin het meest interessant, toch geldt ook hier; kijk naar de hele keten. Meerdere studies concluderen namelijk dat rPET (momenteel) toch minder belastend is. Dat heeft vooral te maken met de huidige afvalstromen:
- Want hoe gooi je zo’n PLA-flesje weg zodat het weer hergebruikt wordt? Dat mag niet via de normale plastic-scheiding.
- Het kan ook niet bij het GFT-afval omdat het flesje niet binnen 12 weken composteert.
- Weggooien bij het restafval (= verbranden) leidt tot een hogere milieubelasting dan rPET.
Welke onderzoeken zijn voor ónze flesjes relevant?
Je kent het vast, soms spreken wetenschappelijke onderzoeken elkaar tegen. Of ze lijken elkaar tegen te spreken: het is cruciaal in welke context een onderzoek staat. De koptitel van een publicatie kan misleidend zijn. Gaat het in een onderzoek alleen over de ‘plastic soep’? Wordt de ‘opwarming van de aarde’ wel of niet meegenomen? Het zijn dit soort details die niet in de nieuwskopjes wordt meegenomen.
Ook is het van belang dat wij als Frecious vooral kijken naar de onderzoeken die voor ónze toepassing relevant zijn. Voor Frecious waren onder andere de volgende onderzoeken het meest relevant:
- Plastic or glass: a new environmental assessment
Gepubliceerd op 14 augustus 2020
Bekijk het onderzoek hier. - Study confirms the excellent carbon footprint of recycled PET
Dit is een onderzoek in opdracht van een commerciële partij.
Gepubliceerd op 9 augustus 2017
Bekijk het onderzoek hier.
rPET versus PLA (bioplastics)
Tussen 2018 en 2020 zijn diverse onderzoeken gedaan naar bioplastics (PLA):
Anno 2022: rPET de beste optie
Na al het onderzoek te hebben gedaan kwamen we dus tot de conclusie dat, voor de wijze waarop Frecious wordt geproduceerd en geconsumeerd, op dit moment gerecycled PET (rPET), de minst milieubelastende optie. Bovendien bevat het geen gifstoffen als BPA, BPS en BPB.
We blijven altijd onderzoeken
Gerecycled PET is nú de beste optie, maar dit kan volgend jaar zomaar anders zijn. De ontwikkeling van nieuwe opties gaat immers hard! Daarom blijven we altijd onderzoeken en kijken we uit naar alternatieven die duurzamer zijn; zo zijn er hoopvolle ontwikkelingen met zeewier. Of enzymen die plastic weer kunnen omzetten in een soort aardolie, zodat er een (meer) circulaire stroom ontstaat.
De beste keuze kan dus per toepassing verschillen en sommige bedrijven kiezen bewust voor bioplastics, niet omdat het voor hun toepassing al duurzamer is, maar omdat ze zo denken de technologie mee te helpen ontwikkelen. Het positieve is tenminste de veranderbereidheid van de gehele industrie.
Hoe ziet de toekomst van plastic eruit?
In Nederland doen we het goed qua recycling. Het percentage van gerecyclede verpakking stijgt en dat gaat gelukkig steeds makkelijker in de afvalcentrales. Maar er is nog een hoop werk aan de winkel. PET flessen zijn als de beste te recyclen, maar dat geldt nog niet voor alle andere plastic toepassingen.
Lees meer over Annick Adriaansz