Wat is kurkuma?

In dit artikel:

• Kurkuma, curcumine, geelwortel, wat is het?
• Hoeveel kurkuma mag je per dag?
• Waar koop je kurkuma?

KURKUMA, CURCUMINE, GEELWORTEL, WAT IS HET?

Is het kurkuma of curcumine? En wat is geelwortel of koenjit? We zetten de terminologie voor je op een rijtje.

Geelwortel - Curcuma Longa

Geelwortel is de wortel van de exotische plant Curcuma Longa. De plant komt van origine uit India maar groeit ook goed in Nederlandse kassen. In de volksmond noemen we de verse geelwortel ook ‘kurkuma’. De kurkuma-shot van Frecious is gemaakt van biologisch geteelde geelwortel.

Kurkuma - poeder van gedroogde geelwortel

Verse kurkuma is niet altijd makkelijk te vinden in Nederland. De poedervorm is een bekendere variant, dit poeder is eigenlijk gewoon de gestoomde, gedroogde en gemalen wortel van deze plant. Het poeder kurkuma is knalgeel van kleur - dat komt door het stofje curcumine.

Kurkuma wordt veel gebruikt als smaakstof en als kleurstof in levensmiddelen en is het belangrijkste ingrediënt in currypoeders en -pasta’s. Je vindt het ook terug als kleurstof onder de naam E100. Andere bekende namen voor kurkuma zijn: koenjit (Indisch-Nederlands), koenir (Surinaams-Nederlands), haldi (Hindi) en turmeric (Engels).

Curcumine - werkzame stof in kurkuma

Curcumine is een van de werkzame stoffen (de zogenaamde curcuminoïden) in de geelwortel. Het is een antioxidant en deze stof is- en wordt grondig ondezocht.  

Kurkuma: neem het in met zwarte peper en olie

Curcumine is niet in water oplosbaar en daardoor niet makkelijk op te nemen voor je lichaam. Met een simpele truc kun je de opnamemogelijkheid snel verbeteren: combineer je kurkuma met vetten en zwarte peper.

Het biologische kurkuma-shot van Frecious bevat ook peper en olie.

Hoeveel curcumine zit er in kurkuma?

De Curcuma Longa heeft een gemiddelde van 4% curcumine, aldus de FDA.

Er zijn twee belangrijke types Curcuma Longa: de Alleppey en de Madras-wortel. De Alleppey-soort heeft het hoogste percentage curcumine en die vind je in veel Nederlandse supermarkten en toko’s. 

Frecious biologisch kurkuma-shot: puur en schoon

Als je de verse geelwortel perst volgens een goede methode, zoals een schroefpers (die gebruiken we bij Frecious), dan haal je er zoveel mogelijk voedingsstoffen uit.

Een shotje 100% biologische kurkuma van Frecious is gemaakt van 40 gram wortel en bevat ongeveer 1200 mg curcumine. Door de toevoeging van peper en olijfolie verbeteren we de opnamemogelijkheid van de curcumine voor je lichaam.

HOEVEEL KURKUMA MAG JE PER DAG?

Voorop staat dat het gebruik van (producten) van geelwortel en curcumine veilig is bevonden. Kurkuma is geen schadelijke of giftige wortel bij normaal gebruik, aldus de Amerikaanse FDA en de WHO.

Je kunt deze producten zonder problemen dagelijks in de keuken gebruiken als onderdeel van je voedingspatroon.

In de VS en Europa vind je kurkuma daarom ook als veelgebruikte kleurstof en smaakmaker in onder andere mosterd, winegums, vanilletoetjes, kaas- en botersoorten.

Let op: kurkuma in combinatie met medicijnen

Als je medicijnen en/of bloedverdunnende middelen gebruikt dan is het belangrijk dat je eerst je arts (en apotheker) vertelt als je kurkuma (in grote hoeveelheden of in voedingssupplementen) wilt gaan gebruiken.

Het is bekend dat curcumine een licht bloedverdunnende werking heeft. Er zijn ook wisselwerkingen gevonden die een effect hebben op de werking van bepaalde geneesmiddelen, bijvoorbeeld chemotherapiemiddelen, bètablokkers, calciumblokkers en middelen tegen diarree. Zie ook de website van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit.

WAAR KOOP JE KURKUMA EN GEELWORTEL?

Verse geelwortel/kurkuma: van supermarkt tot groenteboer

Verse geelwortel koop je bij de beter gesorteerde supermarkt, bij de groenteboer of bij een Aziatische/Indiase toko. Biologische kurkuma koop je bij een biologische supermarkt of groentewinkel.

Kurkuma als keukenspecerij: supermarkt en toko

Kurkumapoeder (of koenjit) kun je in verschillende kwaliteiten en prijzen kopen bij elke supermarkt en toko.

Kurkuma latte en kurkuma thee: supermarkt

Kurkuma is populair - mede door de Instagram-waardige gele kleur. Een geliefd drankje is de kurkuma latte oftewel de ‘Golden Milk’ en ook kurkuma-thee is populair. Deze drankjes worden gemaakt met kurkumapoeder of verse geelwortel, gemixt met kruiden, (plantaardige) melk, water en andere ingrediënten.

Supplementen: bij een (online) drogist

Elke drogist verkoopt kurkuma-supplementen in uiteenlopende kwaliteiten, verpakkingen en prijzen. Laat je hierin adviseren door een specialist.

Vers en biologisch kurkuma-sap: bij Frecious

Op zoek naar puur kurkuma-sap? Dat vind je hier bij Frecious: wij gebruiken 100% biologische geelwortel en persen het met een geavanceerde schroefpers die de maximale hoeveelheid voedingsstoffen uit de geelwortel perst.

Waarschuwing: zelf slowjuicen

Als je zelf geelwortel wilt slowjuicen, wees gewaarschuwd! Je slowjuicer (en handen en misschien zelfs je keukenmuur) komen onder te zitten met een zeer plakkerige, knalgele substantie (dat is curcumine) die hardnekkige vlekken achter kan laten. Bescherm je kleding en gebruik handschoenen :)